Avrupa Birliği üye ülkelerinin 2015 yılında patlak veren sığınmacı göçüne ilişkin yürütmeye çalıştığı sığınmacı politikaları bilindiği üzere yeterli başarıyı gösterememiş sorunlar derinleşmişti.

Bazı ülkelerin sığınmacı kabul etmemesi ve eşit sorumluluk dağılımının olmaması elbette Avrupa’yı yeni bir göç planına zorladı.

Sputnik’in aktardığı habere göre, Avrupa Komisyonu, Polonya, Macaristan, Avusturya, Slovenya, Çek Cumhuriyeti gibi ülkelerin uygulamayı reddettiği sığınmacı-göçmen kabul etme kotasının yerini alacak yeni bir plan sundu. Göçmen kabul etmeyen üyelerden, göçmenlerin AB’ye ilk giriş yaptığı ülkeye destek olmaları veya ülkelerine geri dönmelerini sağlamaları bekleniyor.

Avrupa Birliği’ni (AB) en derinden bölen meselelerin başında gelen göç konusunda Avrupa Komisyonu yeni bir plan sundu. Planın ana hatları şöyle:

  • Komisyon her yıl birliğe geleceklerin sayısıyla ilgili tahminlere dayanarak her üye ülkenin ekonomisi ve nüfusunun büyüklüğüne göre ne kadar sığınmacı alması gerektiğine dair projeksiyon yayımlayacak.
  • AB üyesi devletler, ne kadar sığınmacı ve göçmene ev sahipliği yapmaya veya ne kadarını kaynak ülkelerine geri göndermeye gönüllü olduklarını beyan edecek.
  • Aynı zamanda Yunanistan, İspanya, İtalya, Malta gibi güneyden giriş yapılan ülkerele yardım teklif edebilecekler.
  • Bu beyanlar güney ülkelerinden giriş yapanların sayısının en az 70’ini kapsamazsa, ‘kritik toplu düzeltme mekanizmasını’ devreye sokacak olan Komisyon, üye devletlere geri dönüş yapacak ve her birine evsahipliği yapmayla ilgili ‘adil paylaşım’ kotalarının yüzde 50’sine kadar yeni gelenlerden devredebilecek.
  • Bir AB ülkesi sığınma başvurusu kabul edilmeyen birini geri göndermeyi taahhüt eder ama bu kişi 8 ay sonra hala Avrupa’da olursa, ülke onu geri almak zorunda olacak, bu sırada topraklarından geri gönderme çabalarını devam ettirebilecek.
  • Komisyon, AB bütçesinden üye devletlere her yeniden yerleştirilen yetişkin için 10 bin ve her yeniden yerleştirilen eşlikçisiz (ebeveynsiz) çocuk için 12 bin euro ödemeye devam edecek.
  • Bir AB üyesi devlet yükümlülüklerini yerine getirmezse, Komisyon ona karşı birliğin yasalarını ihlalden yasal süreç başlatacak. Ancak ağır para cezası öngören sürecin yıllar alması bekleniyor.
  • Düzensiz göçün Ortadoğu ve Afrika’dan Avrupa’ya milyonların aktığı 2015/16’daki düzeye yükselmesi halinde, Komisyon kriz mekanizması önerecek. Bu mekanizmada, üye devletler bir dayanışma biçimi olarak kapasite geliştirme teklif edemeyecek, yeni gelenleri yeniden yerleştirmekle veya geri dönüşlerini sağlamakla yükümlü olacak.
  • Gönüllü işbirliği ve esnek destek temelinde
  • Üyeler arasındaki adil sorumluluk paylaşımı ve dayanışmaya dayanan yeni plan, gönüllü işbirliği ve esnek destek temelinde yürüyecek. İşlemlerin hızlandırılması ve daha verimli hale getirilmesini sağlayacak. Ancak üye ülkelerin birine veya birkaçına yönelik göç baskısının artması halinde daha sıkı katkıların yapılması istenecek.

Türkiye ile işbirliği

AB üyelerinin geri kabul konusunda üçüncü ülkelerle işbirliğinin desteklenmesi konusunda tam bir birlik içinde hareket etmesinin altı çiziliyor.

Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Margaritis Schinas, bu yeni önerinin sadece AB için değil, Türkiye gibi üçüncü taraflar için de önemli olduğunu söyledi. Schinas, “Türkiye ile birlikte çalışmaya devam edebiliriz. Şunu unutmamalıyız. Türkiye milyonlarca Suriyeliye ev sahipliği yapıyor. Bu takdire şayan bir şey” dedi.

‘AB Geri Dönüş Koordinatörü’ makamı oluşturulacak

Yeni sistemin işlerliğini artırmak için ‘AB Geri Dönüş Koordinatörü’ makamı oluşturulacak ve her ülke bu yapı içinde çalışmak üzere kendi ulusal temsilcisini atayacak. Son olarak Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi, Komisyonun önerisini inceleyecek ve uzlaşma sağlanırsa gerekli yasal düzenlemeleri çıkaracak. AB Komisyonu, bu sürecin yıl sonuna kadar tamamlanmasını istiyor.

Avrupa Birliği, özellikle Suriye iç savaşı kaynaklı sığınmacı göçünün başlangıcından bu yana, sorumluluktan kaçmış, sığınmacıların sorumluluğunu özellikle Türkiye’ye yıkmış ve sığınmacıların Türkiye’de kalıcı olması için pek çok proje yürütmüştür. Buna karşın, Avrupa Komisyonu tarafından hazırlanan göç ve iltica programında hem var olan sorumluluğu daha da aza indirme çabasına girişilmiş hem de sığınmacıların geri dönüşleri için özel bir komisyon oluşturarak kalıcılığın önüne geçmeye çalışılmıştır. AB tarafından hazırlanan bu plan, Türkiye’ye diretilen sığınmacı politikasıyla tezatlığı açıkça ortaya koymuştur.

Kaynak: https://21yyte.org/tr/fikir-tanki/avrupa-komisyonu-ndan-yeni-goc-ve-iltica-plani