Ümran AVCI- Lokman HAPPANİ / HT GAZETE

Kilis’te “Suriyeli kadınla evlilik” kentte boşanmaları ikiye katladı. HABERTÜRK, rakamlara da yansıyan bu gerçeği yerinde araştırdı. Kilisliler, neden Suriyeli kadınlarla evlendiklerini anlattı

KİLİS Baro Başkanı Hayri Muammer Fazlıağaoğlu’nun, “Suriyeli mülteci kadınlar yüzünden kentte boşanmalar arttı” şeklindeki açıklamaları, gözlerin bu kente çevrilmesine neden oldu. HABERTÜRK, istatistiklere de yansıyan bu tespiti yerinde görüp araştırdı, yetkililerle, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileriyle görüştü… Kilis Evlendirme Memurluğu’nun kayıtlarına göre bu yıl 78 Suriyeli evlendi. Ancak sivil toplum kuruluşlu temsilcilerine göre, Suriyeliler büyük oranda imam nikâhıyla yaşıyor. Suriyeli kadın krizi, boşanma dilekçelerine yansısa da çoğu kadın gururuna yediremediğinden boşanma gerekçesini dilekçede “şiddetli geçimsizlik” olarak gösteriyor. Yüzde 60 artan boşanmaların yüzde 20’sinin bu sebeplerden kaynaklandığı dile getiriliyor.

‘KARADENİZLİ KADINLARLA AYNI’

“Kilis’te aile birliği tehdit altında” diyen Kilis Barosu Kadın ve Çocuk Hakları Komisyonu Başkanı Şeyma Gürses Kepekçi, kentteki genel durumu şöyle özetliyor: “Geçmişte Karadeniz kadınının yaşadığı sorunu bu kez Kilisli kadınlar yaşıyor. Karadenizli kadınlar, ‘Bir gün mutlaka gidecekler’ diye susmayı tercih etti. Şimdi de Kilisli kadınlar susuyor. Bu olay kucağımızda bomba gibi. Toplumsal olaylar sel felaketi gibidir. Acil önlem alınmalı.”

İstatistiklerin gerçeği yansıtmadığını söyleyen Kepekçi, “Kadınlar, kocasının Suriyeli bir kadınla yaşadığını çocuğuna anlatamıyor. Psikolojisi bozuk. Kadın gidecek yeri olmadığı için boşanamıyor. Biz avukatlar da genellikle erkek iki ayrı ev açtığı için ‘Kendi evine bakmıyor’ diye nafakaya yönlendiriyoruz. Bir de Kilisli kadın 60 liraya temizlik yapıyorsa, Suriyeli kadın 20 liraya tüm gün temizlik yapıyor” diye konuştu.

‘SURİYELİ KADINI 42 YILLIK EŞİNE TERCİH ETTİ’

Kilis Barosu Kadın ve Çocuk Hakları Üyesi Zehra Kevser Arslan ise isim vermeden bir müvekkilinin yaşadığı sıkıntıyı anlattı: “Müvekkilim 64 yaşında ve 3 çocuğu var. 42 yılık evliliği Suriyeli bir kadın nedeniyle bitiyor. Kadın müvekkilimin onuru kırılmasın diye anlaşmalı boşanmaya dönüştürdük.”

‘TÜRK ERKEĞI LOKUM KADINLAR BAKIMSIZ’

KİLİS’te Suriyeli kadın meselesi biraz da dedikodu üzerinden ilerliyor. Kulaktan kulağa yayılanlara göre Suriyeli kadınlar, “Türk erkekleri lokum gibi ama kadınları kendine bakmıyor” diye konuşuyor. Bu söz Kilisli kadınları kızdırsa da ortak fikir; Suriyeli kadınların kişisel bakım ve makyajlarına gösterdikleri özen.

Her ne kadar kapalı oldukları için dışarıdan fark edilmese de kozmetik ve iç çamaşırı satan esnaf bunu doğruluyor. Kilis’in merkezi yerindeki en büyük kozmetikçiden içeri adım atıp da orada bulunma nedenimizi anlattığımızda kendiliğinden konuya dahil olan bir müşteri, “Suriyeli kadınlar bizi bakımsız buluyormuş. Biz önce aile ve çocuklarımızı, sonra kendimizi düşünüyoruz” dedi.

Kozmetik mağazasını eniştesiyle işleten Meral Yılmaz ise gözlemlerini, “Kozmetikte sınır tanımıyorlar. Parfümden makyaj malzemesine, kokulu ve simli krem ve pudralara kadar her tür ihtiyaçlarını alıp çıkıyorlar” diye anlattı.

‘TÜRKLERE 12 KIZ VERDİK’

KILIS’te inşaat sektörü, oto yıkama işi ile oto sanayi sitesinde de çokça Suriyeli çalışıyor. Günlük 30 liraya sabah 00.08’den akşam 19.00’a kadar oto sanayi sitesinde alın teri döken Suriyeli Muhammed Muhammed’in verdiği örnek, Kilis’teki durumun özeti aslında. 3 yıldır Kilis’te yaşayan 3 çocuk babası Muhammed, “3 yılda 12 kız verdik Türklere. Amca kızlarım dahil kızların hemen hepsi Türklerle evlendi” dedi.

METEOROLOJİ MÜDÜRÜ DE SURİYELİ İLE DİNİ NİKÂH KIYDI

KİLİS’te Suriyeli ile hayatını birleştirenler kervanına Kilis Meteoroloji Müdürü Mustafa Kurt da katıldı. Bir süredir bekâr hayatı süren 52 yaşındaki Kurt, tavsiye üzerine 37 yaşındaki Suriyeli bir kadın ile 3 ay önce dini nikâh kıydı. Pasaportu ve resmi evrakları yanında olmadığı için resmi nikâh yapamadıklarını anlatan Kurt, “Halep’te oturuyorlarmış, Babaları 10 yıl önce ölmüş, 7 kardeş anneleriyle birlikte 1.5 yıl önce Türkiye’ye gelmişler. Burada mağdurlar. Sıcak bir yuvası olsun, rahat etsin istedim. Benim de yaşlı bir annem var. Ona da bakıyor. Birbirimizin dilini bilmiyoruz ama öğrenmeye çalışıyoruz. Şimdilik 40-50 kelime ile anlaşmaya çalışıyoruz” dedi.

YÜZGÖRÜMLÜĞÜ 100 DOLAR

KILIS’te hemen herkesin konuştuğu, kulaktan kulağa yayılan bir iddia daha var. Bu iddiaya göre evlenmek isteyenler aracılara başvuruyor. Arabulucular kızı göstermeye ayrı, nikâha ayrı bir ücret alıyor. Yüzgörümlüğü 100 dolar. Evlilik olursa ücret 3 bin liraya kadar çıkıyor. Evlilik tacirliği yaptığı ileri sürülen bir kişi “Geçmişte birkaç kişinin evlenmesine yardımcı olduk ama o boyutta değil” dedi.

Kilis’te yıllara göre Suriyeli ile yapılan ve kayıtlara geçen resmi evlilikler

2010: 26
2011: 52
2012: 32
2013: 46
2014: 78

kaynak: https://www.haberturk.com/gundem/haber/1003940-neden-suriyeli-gelin

28.10.2014